فرهنگ با مسئولیت پذیری ایجاد می شود

دوشنبه 05 خرداد 1399 بازدید: 224 کد خبر: 13139 [نسخه چاپی]
آفاق آنلاین-

دکتر حسین امیری گنجه
جامعه شناس
« اکرام» و«فرهنگ شهروندی» دو بحث مجزا اما جدا ناپذیر از یکدیگر هستند.شهروند بودن نباید به این معنا باشد که ساکن بودن در یک محدوده باعث میشود تا فردی شهروند تلقی گردد.بلکه شهروندی باید با مقوله فرهنگ گره خورده باشد و تنیدگی داشته باشد.
شهروندی بایستی با فرهنگ هرمحدوده ای پیوند خورده باشد که البته این مهم با مشارکت میسر خواهد شد.
باید به خاطر بسپاریم که همه به نوعی شهروند هستند و تعلقاتی دارند اما شهروندِ موثر بایستی از حوادث و مشکلات محدوده ای که در آن ساکن است آگاهی کافی داشته باشد چرا که یکی از مطالبات  اصلی شهروندی «آگاهی» است.
جامعه بدون آگاهی نمی تواند از مسائل و معضلات پیرامون خود مطلع شود و این مهم باعث میشود تا مشارکتی صورت نگیرد.
جامعه  ای که اسلام  در آن حاکم است و فرهنگ غنی دارد با احساس معنا پیدا کرده  و قطعا  با دیگر جوامع تفاوتهایی دارد که این تفاوتها باعث می شود احساسات شهروندی به شکلی خود
را نشان دهد.
دل مشغولی های جامعه غنی،آسایش منطقه را به همراه دارد چرا که به این اصل معتقد است  که مشارکت مشارکت می آورد و فقر ، فقر می آفریند.
نتیجه ادغام دو مقوله «اکرام»و «شهروندی» به این شرح است که افراد غنی و کارآمد در برابر قشر کم برخوردار جامعه بایستی در جایگاه تقابل و تکامل یکدیگر قرار بگیرند و این گونه می شود که جامعه کارکردهایی را از خود نشان می دهد  و شهروند در کنار اکرام مسئولیتی نو پیدا می کند.
اکرام در فرهنگ غنی کشورمان  علاوه بر مبانی اسلامی ازنگاه جامعه شناسانه تفسیرگرایی به گونه ای تفسیر میشود که جامعه باید نیاز  خود را به واسطه اعضا مرتفع کند و افراد غنی و صاحب منصب که دارای ثروت و دارایی هستند به دور از مباحث حاکمیتی، سیاسی و دولتی به هم نوع خود احسان کنند.این امرخدا پسندانه بایستی به صورت مشارکتی با آحاد مردم و به دور از ترهم صورت بگیرد.
فرهنگ اکرام مربوط به همه عناصر و اجزا جامعه است.اصل بقا که به قرن 16 باز می گردد به این مهم اشاره دارد که جوامع بایستی حیات  اجتماعی خود را پیدا کنند.این مهم با هم گونه بودن،تقابل،هم نوایی،هم راستایی دراشکال مختلف نمو پیدا می کند.این قبیل اتفاقات در دین اجتماعی که مسئولیت پذیری را یدک می کشد کاملا هویداست.حالا اینکه چرا تا به امروز نوع دوستی و حتی حاکمیتی در مقوله اکرام در جامعه ما آنچنان که می بایست شکل نگرفته است این است که جامعه نتوانسته با یک بسیج همگانی این احساس را در خود ایجاد کند.
از طرفی تا به امروز اکرام  مختص گروه های خاص بوده در حالی که باید بپذیریم تک تک اعضای یک جامعه که شهروندان به شمار می آیند  در این امر خطیر مسئولیت دارند و این حس مسئولیت پذیری است که فرهنگ ایجاد می کند.